HBL VÀ MBL LÀ GÌ?
PHÂN BIỆT HOUSE BILL OF LADING VÀ MASTER BILL OF LADING TRONG VẬN TẢI BIỂN
Trong hoạt động xuất nhập khẩu và vận tải đường biển quốc tế, vận đơn (Bill of Lading – B/L) là một trong những chứng từ quan trọng, đóng vai trò xác nhận việc nhận hàng để vận chuyển và thể hiện các điều khoản của hợp đồng vận tải.
Trong đó, HBL (House Bill of Lading) và MBL (Master Bill of Lading) là hai loại vận đơn thường xuyên xuất hiện trong các giao dịch logistics. Tuy nhiên, không ít doanh nghiệp vẫn nhầm lẫn về đơn vị phát hành, đối tượng nhận vận đơn cũng như chức năng của từng loại chứng từ.
Vậy HBL và MBL là gì? Hai loại vận đơn này khác nhau như thế nào? Hãy cùng UNIWAY GROUP tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
HBL là gì? (House Bill of Lading)
HBL (House Bill of Lading) là vận đơn nhà, thường được phát hành bởi công ty giao nhận vận tải (Freight Forwarder) hoặc đơn vị vận tải không có tàu (NVOCC).
HBL thể hiện mối quan hệ vận tải giữa đơn vị giao nhận và chủ hàng. Đây là chứng từ được cấp cho khách hàng sau khi đơn vị giao nhận tiếp nhận lô hàng và xác nhận thực hiện dịch vụ vận chuyển.
Đặc điểm của HBL:
- Đơn vị phát hành: Forwarder hoặc NVOCC.
- Đối tượng nhận: Chủ hàng (Shipper) hoặc khách hàng sử dụng dịch vụ giao nhận.
- Thể hiện mối quan hệ vận tải giữa Forwarder/NVOCC và khách hàng.
- Thường được phát hành cho từng lô hàng hoặc từng khách hàng trong hoạt động gom hàng.
HBL thường xuất hiện trong các lô hàng gom (Consolidation), đặc biệt là hàng LCL (Less than Container Load). Tuy nhiên, HBL không chỉ giới hạn ở hàng LCL mà còn có thể được sử dụng trong các hình thức vận chuyển khác tùy theo phương án giao nhận.
MBL là gì? (Master Bill of Lading)
MBL (Master Bill of Lading) là vận đơn chủ, được phát hành bởi hãng tàu (Ocean Carrier) hoặc đơn vị vận tải biển thực tế.
MBL thể hiện mối quan hệ vận tải giữa hãng tàu và bên đứng tên booking hoặc bên giao kết hợp đồng vận chuyển với hãng tàu, thường là Forwarder/NVOCC.
Đặc điểm của MBL:
- Đơn vị phát hành: Hãng tàu (Ocean Carrier).
- Đối tượng nhận: Forwarder/NVOCC hoặc bên booking trực tiếp.
- Thể hiện mối quan hệ vận tải giữa Carrier và bên booking.
- Trong hoạt động gom hàng, một MBL có thể bao phủ nhiều HBL tương ứng với nhiều lô hàng của các chủ hàng khác nhau.
MBL là chứng từ quan trọng trong quá trình vận chuyển hàng hóa bằng đường biển, giúp xác nhận việc tiếp nhận và vận chuyển hàng hóa theo thỏa thuận giữa hãng tàu và bên booking.
Phân biệt HBL và MBL: 4 điểm khác biệt quan trọng
Mặc dù cùng là vận đơn đường biển, HBL và MBL có sự khác biệt rõ ràng về đơn vị phát hành, đối tượng nhận và mối quan hệ vận tải.
Dưới đây là bảng so sánh giúp doanh nghiệp dễ dàng phân biệt:
Sơ đồ thể hiện mối quan hệ phát hành chứng từ:
- Chủ hàng (Shipper) nhận HBL từ Forwarder/NVOCC.
- Forwarder/NVOCC nhận MBL từ hãng tàu (Ocean Carrier).
Có thể hiểu đơn giản, HBL là vận đơn do đơn vị giao nhận phát hành cho khách hàng, còn MBL là vận đơn do hãng tàu phát hành cho đơn vị giao nhận hoặc bên booking trực tiếp.
Mối quan hệ giữa HBL và MBL trong vận tải biển
Để hiểu rõ hơn cách hai loại vận đơn hoạt động, hãy xem xét trường hợp vận chuyển hàng hóa theo hình thức gom hàng LCL.
Khi nhiều chủ hàng có lượng hàng hóa nhỏ, chưa đủ đóng nguyên một container, Forwarder/NVOCC có thể tiến hành gom nhiều lô hàng vào cùng một container để vận chuyển.
Trong trường hợp này:
Bước 1: Chủ hàng gửi hàng cho Forwarder
Forwarder tiếp nhận thông tin lô hàng, xác nhận dịch vụ và thực hiện các thủ tục vận chuyển.
Bước 2: Forwarder phát hành HBL
Mỗi chủ hàng sẽ nhận được HBL tương ứng với lô hàng của mình.
Bước 3: Hãng tàu phát hành MBL
Hãng tàu phát hành MBL cho Forwarder/NVOCC hoặc bên booking trực tiếp, thể hiện thông tin vận chuyển của lô hàng gom.
Bước 4: Hàng hóa được vận chuyển đến cảng đích
Khi hàng đến nơi, các bên thực hiện thủ tục chứng từ và giao nhận hàng theo quy trình vận chuyển đã thỏa thuận.
Như vậy, trong mô hình gom hàng, một MBL có thể liên kết với nhiều HBL. Đây là điểm quan trọng giúp doanh nghiệp hiểu được mối quan hệ giữa hai loại vận đơn.
HBL và MBL có phụ thuộc vào hàng FCL hay LCL không?
Đây là một trong những nhầm lẫn phổ biến khi tìm hiểu về chứng từ vận tải biển.
Trên thực tế, không thể phân biệt HBL và MBL chỉ dựa vào việc lô hàng là FCL hay LCL.
- FCL (Full Container Load): Hàng nguyên container. Tùy theo phương án booking và hợp đồng vận chuyển, lô hàng có thể sử dụng MBL hoặc đồng thời có HBL và MBL.
- LCL (Less than Container Load): Hàng lẻ, thường được gom chung container với nhiều lô hàng khác. Trong mô hình gom hàng, Forwarder/NVOCC thường phát hành HBL cho từng chủ hàng và nhận MBL từ hãng tàu.
Điểm cốt lõi để phân biệt hai loại vận đơn nằm ở đơn vị phát hành và mối quan hệ vận tải được thể hiện trên chứng từ, không phải loại hình đóng hàng FCL hay LCL.
UNIWAY GROUP – Giải pháp vận tải và logistics quốc tế chuyên nghiệp
Trong hoạt động xuất nhập khẩu, việc hiểu đúng và sử dụng chính xác các chứng từ vận tải như HBL, MBL đóng vai trò quan trọng trong quá trình giao nhận hàng hóa.
Với định hướng cung cấp giải pháp logistics toàn diện, UNIWAY GROUP mang đến các dịch vụ vận chuyển và hỗ trợ logistics, đáp ứng nhu cầu đa dạng của doanh nghiệp:
- Vận tải hàng không quốc tế.
- Vận tải hàng biển quốc tế.
- Vận tải nội địa.
- Vận chuyển hàng dự án.
- Vận tải đa phương thức.
UNIWAY GROUP luôn hướng đến sự chuyên nghiệp, nhanh chóng, trung thực và tận tâm trong từng giải pháp vận chuyển, đồng hành cùng doanh nghiệp trên hành trình kết nối thương mại quốc tế.
LIÊN HỆ UNIWAY GROUP ĐỂ ĐƯỢC TƯ VẤN GIẢI PHÁP LOGISTICS PHÙ HỢP!
:
:
:
:
: